Merhaba 🤓 👋🏻

Özet: 30 Saniyede Gemini Omni 1.1 Flash Gemini Omni 1.1 Flash, Google’ın 27 Ağustos 2026‘da yayınladığı video üretim modeli. Google’ın video tarafındaki önceki modeli Veo 3.1’in yerini alıyor. Tek seferde ürettiği klip hâlâ 10 saniye. Duyurudaki “40 saniye” rakamı, aynı videoyu 10’ar saniyelik parçalarla uzatmaktan geliyor. Sahne uzatırken artık önceki videonun son 10 saniyesini okuyor. Eski modeller yalnızca son 1 saniyeye bakıyordu; tutarlılık farkı buradan geliyor. İlk ve son kareyi verip aradaki geçişi modele ürettirebiliyorsunuz. Yörünge hareketleri ve döngüye giren klipler için tasarlanmış bir kontrol. 360p taslak modu 720p’ye göre yüzde 60’a kadar hızlı ve üçte bir fiyat. Google’ın önerdiği akış: 360p’de dene, beğendiğini 720p’de al, sonunda 1080p veya 4K’ya yükselt. 4K yerel üretim değil, yükseltme (upscale). Model 720p üretiyor, 4K çıktı bunun büyütülmüş hali. Fiyat saniye başına: 360p $0,03 · 720p $0,10 · 1080p $0,15 · 4K $0,30. Token cinsinden 1 milyon token başına $1,50 girdi, video çıktıda $17,50. API tarafında eksikler var: sistem talimatı, fonksiyon çağırma, yapılandırılmış çıktı ve bağlam önbelleği desteklenmiyor. Google’ın video modeli tarafında bir yıldır süren sorun kısalıktı: 8-10 saniyelik klipler etkileyici ama bir sahne değil. Gemini Omni 1.1 Flash bu sorunu klibi uzatarak değil, klipleri birbirine ekleyebilir hale getirerek çözmeye çalışıyor. ...

Özet: 30 Saniyede GLM-5.3-Flash GLM-5.3-Flash, Z.ai’nin (eski adıyla Zhipu AI) 26 Ağustos 2026‘da çıkardığı yeni model. GLM-5 serisinin doğuştan çok modlu ilk üyesi: metin ve görseli tek modelde işliyor. Boyutu 320 milyar parametre, ama her token için yalnızca 18 milyarı çalışıyor. Katman sayısı da GLM-4.5’in yarısı kadar: 45’e 92. Lisans MIT. Bu yaz çıkan Çin modellerinin çoğu kendi topluluk lisansıyla gelirken, burada ticari kullanım için okunacak ince yazı yok. Kodlama ve ajan testlerinde GLM-5.2’yi açık ara geçiyor (DeepSWE’de 63,4’e 46,2) ve toplamda Claude Opus 4.8’e yaklaşıyor. Fiyatı ise GLM-5.2’nin onda biri. API’de 1 milyon token başına $0,15 girdi / $0,50 çıktı. 9 Eylül 2026’ya kadar geçerli yüzde 50 indirimle $0,075 ve $0,25. Serinin ilk defa hibrit dikkat kullanan üyesi: doğrusal dikkat yerel bağımlılıkları taşıyor, seyrek dikkat uzaktan bilgi çekiyor. GLM-5.3’e göre dikkat hesabı 3 kat, KV önbelleği 4,4 kat küçük. Sürümden önce ox-alpha kod adıyla OpenCode ve OpenRouter’da anonim test edildi, haftanın en çok kullanılan modeli oldu. O trafiğin tamamı Çin yapımı yapay zeka çiplerinde karşılandı. Bu yaz açık ağırlıklı model tarafında tek bir yarış var: aynı zekayı daha az hesapla üretmek. Alibaba’nın Qwen3.8-Flash-Next‘i 6 milyar aktif parametreyle 397 milyarlık kardeşini geçmişti. Z.ai’nin cevabı GLM-5.3-Flash: 320 milyar toplam parametrenin yalnızca 18 milyarını çalıştırıp GLM-5.2’yi onda bir fiyata geride bırakıyor. ...

Özet: 30 Saniyede Qwen3.8-Flash-Next Qwen3.8-Flash-Next, Alibaba’nın Ağustos 2026‘da çıkardığı yeni yapay zeka modeli. Metin ve görsel okuyup cevap yazıyor, özellikle kod yazma ve bilgisayarda iş takip etme işlerine ayarlanmış. Model dosyaları herkese açık, 24 Ağustos’tan beri indirilebiliyor. Ama lisansı tam serbest değil, ürüne koymadan önce okumak gerekiyor. Asıl olay şu: Alibaba bunu bir sonraki büyük sürümün, yani Qwen4’ün provası olarak çıkardı. Model dosyalarının içindeki kimlik bile qwen4_exp, yani “Qwen4 deneme” yazıyor. Boyutu 125 milyar parametre, ama her kelime için yalnızca 6 milyarı çalışıyor. Büyük bir modelin bilgisi, küçük bir modelin faturası. Tek seferde yaklaşık 750 bin kelime okuyabiliyor (1 milyon token). Bu kadar uzun metinde kendi büyük kardeşinden 8 kat hızlı. Eğitmesi, 397 milyarlık Qwen3.7-Plus’ın yaklaşık 9’da 1’i kadar tutmuş; buna rağmen kodlama ve ofis işlerinde onu geçiyor. Kullanması ucuz: 1 milyon token başına $0,16 girdi / $0,47 çıktı. Aynı ailenin amiral gemisi bunun 12 katı fiyatta. Alibaba geçen yıl Qwen3-Next’i çıkarırken şöyle demişti: bu tam bir ürün değil, bir sonraki neslin mimarisinin erken sürümü, gelin topluluk olarak inceleyelim. O mimari sonra Qwen3.5’ten Qwen3.8’e kadar bütün seriye yayıldı. ...

Özet: 30 Saniyede Claude Filigranı Anthropic, 2 Ağustos 2026 ve sonrasında çıkan Claude modellerinin ürettiği metne gözle görülmeyen bir filigran gömüyor. Eski modeller de geriye dönük olarak bu kapsama alınıyor. Filigran metnin dışına eklenmiş bir etiket değil, metnin kelime seçimlerinin içinde. Bu yüzden kopyala yapıştır yaptığınızda metinle birlikte taşınıyor, hafif düzenlemeye de dayanabiliyor. Dosyalarda (.svg, .png, .jpg) ayrı bir mekanizma çalışıyor: C2PA standardına uygun, imzalı köken bilgisi. Kapsam geniş: API, web arayüzü, Claude Code, Cowork, Claude Tag ve AWS, Google Cloud, Microsoft Foundry üzerinden erişim dahil, dünya genelinde. Filigran çıkması “bu metin Claude’dan geçmiş olabilir” demek. Filigran çıkmaması ise metnin yapay zeka ürünü olmadığını kanıtlamaz. Tespit araçları ve teknik doküman henüz yayınlanmadı. Bugün üçüncü tarafların doğrulama yapabildiği bir yol yok. Bir görsele filigran koymak kolay. Milyonlarca pikselin değerini gözün fark edemeyeceği kadar az oynatırsınız, iş biter. Peki bir metne nasıl filigran koyarsınız? Elinizde piksel yok, sadece kelimeler var ve bir kelimeyi “azıcık” değiştiremezsiniz. Ya o kelimedir ya değildir. ...

Özet: 30 Saniyede ESP32 Pinout ESP32, Espressif’in çift çekirdekli Xtensa LX6 işlemcili, 240 MHz’de çalışan Wi-Fi + Bluetooth mikrodenetleyicisi. Çipte 34 GPIO var, karta ise 30 ya da 38 pin çıkarılmış. 30 pin ile 38 pin farkı pin sayısından ibaret değil: 38 pinli kartta fazladan çıkan pinlerin altısı dahili flash belleğe bağlı ve kullanılamaz. GPIO6 ile GPIO11 arası flash belleğe ayrılmış. Bağlarsanız kart açılmaz. GPIO34, 35, 36, 39 yalnızca giriş. Çıkış veremezler, dahili pull-up/pull-down da yoktur. GPIO0, 2, 5, 12, 15 strapping pini. Açılış anında yanlış seviyeye çekilirse kart ya açılmaz ya yükleme moduna takılır. Wi-Fi açıkken ADC2 okumaz. Analog sensörleri GPIO32-39 arasındaki ADC1 pinlerine bağlayın. Kart 3,3 volt mantıkla çalışır ve 5 volda tolere etmez. 5 V sensör çıkışını doğrudan bağlamayın. ESP32 ucuz, hızlı, Wi-Fi’li ve Bluetooth’lu. Ama ilk projede insanı çıldırtan bir tarafı var: 38 pin yazıyor, hepsini kullanamıyorsunuz. Röleyi bir pine takıyorsunuz kart açılmıyor, sensörü başkasına takıyorsunuz Wi-Fi açılınca değer saçmalıyor, LED’i üçüncüsüne takıyorsunuz her açılışta bir kere yanıp sönüyor. ...